ان شاءلله تا یک ماه  دیگه و سفر به دهدشت و انجام یک تحقیقات میدانی در خصوص شناسایی نخبگان و آثار آنان  این وبلاگ را فعال می کنم .

دو لبه قيچى روس وانگليس در نهضت تنباکو

گفتگو  روزنامه رسالت با سيد مصطفى تقوي محقق و پژوهشگر تاريخ معاصر ايران
دو لبه قيچى روس وانگليس در نهضت تنباکو

اعطاى امتيازات اقتصادى به کشورهاى استعمارى از سوى دربار در دوره طولانى سلطنت ناصرالدين شاه به اوج خود مى‌رسد. به طورى که ما شاهد انعقاد قراردادهايى چون لاتارى و رويتر و بعد قرارداد رژى هستيم. به نظر شما علت بروز اين وضعيت چيست و اساسا بانيان و مروجان اين امر چه هدفى را در پى اين اقدامات دنبال مى‌کردند؟

انحطاط اقتصادى ايران و تضعيف بنيه اقتصادى آن از چندين دهه قبل از تاسيس حکومت قاجاريه آغاز شده بود. در واقع حکومت سلسله قاجار در ادامه دورانى بود که ايران روند تضعيف و انحطاط اقتصادى را سپرى مى‌کرد. در جنگ‌هاى ايران و روس بود که ايران عملا در رويارويى با روس به عقب افتادگى خود از روند تحولات جهانى پى برد. در واکنش به اين آگاهى رويکردهايى متفاوت در جامعه ايران بروز و ظهور کردند. اصولابرخى راهکار جبران اين عقب ماندگى را در اين مى‌ديدند که ما بايد از مظاهر تمدنى کشورهاى پيشرفته بويژه کشورهاى اروپايى و غربى اقتباس کامل بکنيم و براساس مدلى که آنها روند توسعه را طى کرده‌اند ما هم همان روند را طى کنيم. البته فى نفسه استفاده از دستاوردهاى بشرى امر مذموم و نامطلوبى نيست. اصولا هرگاه که يک پديده‌اى به دستاورد بشرى تبديل شد از مالکيت يک گروه خاص خارج مى‌شود و به بشريت تعلق مى‌گيرد لذا انتقالش به ساير جوامع بشرى نه تنها ايرادى ندارد بلکه امر مطلوبى هم خواهد بود. اما اين تبادل بايد در يک بستر متوازن شکل بگيرد تا بنيان هويت واساس موجوديت يک کشور را در معرض آسيب قرار ندهد. مخصوصا در شرايطى که دوران استعمارى است و قدرت‌هاى مسلط جهان از برترى علمى و تکنولوژيکى خود در راستاى استعمار و استثمار و تعميق سلطه خود بهره بردارى مى‌کنند و در اين راه هويت واستقلال ديگر کشورها رامزاحم خود مى دانند و از اهرم‌ها و مکانيسم‌هاى گوناگونى استفاده مى‌کنند تا موانع را از سر راه خود بردارند.

حجت الاسلام سید عبدالمجید فلسفیان

حوزه مطالعاتی ایشان متمرکز بر قران پژوهی است .از ایشان دهها مقاله در نشریات به چاپ رسیده و چندین کتاب به تالیف رسانده اند .

کتاب على(عليه السلام) و پايان تاريخ که توسط انتشارات مسجد جمکران به چاپ رسیده، از جمله کتاب های ایشان می باشد.

ایشان از شاگردهای برجسته استاد علی صفایی ( عین صاد ) می باشند.انشاءلله در آینده مقالات و کتاب های بیشتری از ایشان معرفی می کنیم.

فقه موجود و جامعه امروز:

فقه موجود و جامعه امروز

سید مرتضی تقوی *

نزديك به دو قرن است كه در نظام زندگى بشر،  دگرگونيهاى بنيادى روى داده است و سيره و سيماى جوامع انسانى از حالى به حالى شده است.هم در روابط انسان و طبيعت و گونه استفاده او از عناصر طبيعى تحول ايجاد شده و هم در روابط و مناسبات اجتماعى انسان. به دنبال اين تحولات گسترده كه در نظام زندگى بشرى به وجود آمده است،  در جوامع اسلامى،  بيشتر از سوى دينداران آگاه به شرايط زمان،  شِكوه مى شود كه علم فقه به عنوان معرفتى كه واسطه بين شريعت و متشرعين است،  با شكل و شيوه نوين زندگى اجتماعى امروز،  همسانى لازم را نيافته و آهنگ دگرگونى را نشنيده است و همچنان براى مشكلات تازه بشر،  راه حلهاى كهنه را ادامه مى دهد. گفته مى شود كه انسان در شرايط پيچيده زندگى امروز،  يا بايد دست از بسيارى از واقعيتهاى زندگى خود بر دارد تا بتواند پايبندى خود را به احكام فقهى موجود حفظ كند و يا بايد بسيارى از احكام فقهى را ناديده بگيرد،  تا بتواند در شرايط جامعه امروز زندگى كند. تو هم چنين ناسازگارى،  بويژه در حوزه اجتماعيات فقه،  بيشتر رخ مى نمايد. بگذريم از كسانى از روى نادانى،  ناهماهنگى بين پاره اى از احكام فقهى موجود و جنبه هايى از حيات اجتماعى امروز را نه به علم فقه،  كه به اصل شريعت نسبت مى دهند و چنان مى پندارند كه پاره اى از مقررات شريعت،  با واقعيتهاى زندگى جديد سازگارى ندارد. و البته كه اين پندار لغزاننده،  ناشى از ناآگاهى نسبت به روح شريعت و تميز ندادن «حقايق شريعت» از «علوم و معارف» وابسته به شريعت است.  

*(حجت الاسلام سید مرتضی تقوی که از نخبگان حوزه می باشند . سوابق درخشانی در کارنامه علمی و تحقیقاتی خود ، داراست. از جمله ریاست معاونت تحقیقات و پژوهش های دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم ، مسول تحقیقات قوه قضائیه ، سردبیری فصلنامه فقه اهل بیت ، از شاگردان برجسته آیت لله شاهرودی و صاحب دهها مقاله علمی و پژوهشی. حوزه تخصصی ومطالعاتی ایشان بیشتر در راستای فقه و نگاه جدید به مسائل فقهی جامعه  ، کلام جدید و… )